nebilir. Girişimci önce uyum alanına geçmenin
koşullarını analiz etmeli, bütün fırsatları göz-
den geçirmeli, sonuç birikim yeteneğinin ko-
runamayacağını kesinlikle kanıtlıyorsa çekilme
planları yürürlüğe konmalı.
Uyum yeteneğinin temel bileşenlerinden
biri olan verimlilik, geniş anlamda kaynak kul-
lanımında kazanımlar yaratabilmeyi içeriyor.
Eğer mal ve hizmet üretiminde zaman kazancı
sağlayan, girdi kullanımını azaltan bir gelişme
yaratılıyorsa, rekabet gücü bir basamak ileriye
taşınabilir. Verimlilik bilinci gelişmemişse, iş
yerlerini canlı, diri tutma ve uyumlu hale geti-
rerek hayat katma işlevinin yerine getirilmesi
bir hayli zor olur.
Üretim, ulaşım ve iletişim alanındaki ge-
lişmelerin yarattığı yeni üretim hiyerarşisinde
işbölümü ve konumlanma becerisi uyumun
bir başka bileşenini oluşturuyor. Bugün klasik
sanayileşme döneminin birçok iş alanını geliş-
miş ülkeler terk ediyor ve bu işleri gelişmekte
olan ülkeler üstleniyor. Üretim hiyerarşisindeki
değişme ve yeni işbölümü koşullarında doğru
konumlanma yapabilecek net bilgiye sahip ol-
madan da sürdürülebilir rekabet yaratılamıyor.
Son dönemde
“Endüstri 4.0”
olarak adlan-
dırılan, makinelerin birbiriyle iletişim kurduğu
bir üretim düzenini simgeleyen otomasyon
uygulamaları hızla yayılıyor. İş gücü maliyetle-
rinden bağımsız üretilebilen mal ve hizmetle-
rin, büyük talep alanlarına geri dönme eğilimi
güç kazanıyor.
Gerçek bir girişimciden söz edildiğinde,
dünya genelindeki bu eğilimlerin etkilerinden
uzak kalması düşünülebilir mi? Girişimci, söz
konusu gelişmenin ayırdında değilse, alternatif
tepki stratejileri geliştirmiyorsa, gerçek anlam-
da bir girişimciden söz edilebilir mi?
Bir girişimci bilincinden söz edilebilmesi
için, girişimcinin çevreyi hissetmesi ve anlama-
sı gerekir. Sadece çevreyi anlaması da yetmez,
kendi olanak ve kısıtlarını da net bir biçimde
tanımlayabilmeli. O da yetmez, ulaştığı verileri
malumata, malumatları bilgiye, sezgileri de ka-
tarak bilgilerini anlamaya, anladıklarını da bir
yarara, maddi ve kültürel zenginliğe dönüştür-
melidir ki, insan yaşamını kolaylaştırabilsin. Gi-
rişimci bilinci, yerelden evrensele doğru işleme-
li. Girişimci elinin menzili altındaki erişilebilir
kaynakları etkin ve verimli kullanarak, kaynak
erişilebilirliğinin üstünlüğünden de yararlanıp
rekabet gücü yaratmalıdır ki, sürdürülebilir
rekabete katkısından söz edilebilsin.
Girişimci,
“geri çekilmeyi yönetme”
kadar,
var olan üretimleri geliştirerek, yeni satılabi-
lir ürünler keşfederek de iş yerinin uyumunu
güçlendirebilir. Bu açıdan bakıldığında, her gi-
rişimcinin işiyle ilgili bir
“uyum planı”
olmalı.
FIRSAT ALANI
Shumpeter’ın
“yaratıcı yıkıcılık”
dediği
değişim ve dönüşümler, uyum gösteremeyen-
leri tasfiye ettiği gibi, bileşen ve bağlamlarının
dinamiklerini gözlemleyen, kendilerine çekidü-
zen verenlerin yaratıcı gelişmeler yapabildikle-
rini anlatır. Girişimcinin temel işlevlerinden
biri de
“fırsat alanlarını”
tam zamanında
değerlendirebilmesidir.
Girişimci enerji, kuşkusuz fizibil olmayan
işlerin tasfiyesinin yönetimi kadar, var olan
üretim alanlarının değişim ve dönüşüm son-
rasına uyumu için çaba gösterir. Asıl büyük
gelişme potansiyeli
“fırsat alanında”
saklıdır.
Örneğin, yakın gelecekte klasik otomobillerin
yerini hibrit araçlar ve farklı yakıt kullanımına
ticari geçiş yapabilen araçlar alacak. Havacılık
ve uzay alanında, ilaç endüstrisi gibi alanlarda
günümüzdeki gelişmeler ipuçlarını veriyor.
Her büyük dönüşümün yarattığı boşlukların
nişlerini doldurarak, küçük ölçekten orta ölçeğe
geçiş yaparak, orta ölçeği de küresel ölçeğe ta-
şıyarak ilerlenebilir. Girişimcilik, herkesin gör-
mediğini görerek, anlamadığını anlayarak farklı
bir iş yapabilme yeteneği ise fırsat alanlarındaki
ayrıntılara hâkimiyet de büyük önem taşır.
Girişimci insan, entelektüel kapasitesi geliş-
miş insandır. Bireysel entelektüel kapasitenin
gelişmiş olması sürdürülebilir rekabet yaratma
için önemli bir güç olabilir ama yeterli de olma-
yabilir. Bu açıdan, sürdürülebilir rekabet yara-
tan girişimci bireysel entelektüel kapasitesini,
sistem kapasitesi düzlemine de taşıyabilendir.
Girişimci, küresel pazar kokularını alır, çok
odaklı üretimin değer yaratma sürecini kav-
rarsa, çok kültürlü yönetimi de içselleştirirse,
küresel anlamdaki potansiyel rakiplerini ve po-
tansiyel müşterilerini etkin biçimde değerlendi-
rerek gerçek anlamda büyümeye katkı yapabilir.
Girişimci, “geri
çekilmeyi
yönetme”
kadar, var
olan üretimleri
geliştirerek, yeni
satılabilir ürünler
keşfederek de iş
yerinin uyumunu
güçlendirebilir.
Bu açıdan
bakıldığında,
her
girişimcinin işiyle
ilgili bir “uyum
planı” olması
gerekir.
EKONOMİK
FORUM
101
i
