Forum 268

107

EKONOMİK

FORUM

●

Ömür boyu sürecektir.

●

Hasta her gün ilacını alacaktır.

●

Günde tek doz kullanılan ilaçlar se-

çilmelidir.

●

İlaçların yan etkileri hastanın hayatını

etkilememelidir.

●

İlaçlararasıetkileşimedikkatedilmelidir.

●

İlaçlarınmaliyeti de düşünülmelidir.

Kilo kaybı ve normal kilonunmuha-

faza edilmesi:

Vücut kitle endeksi 18.5-24-

9 km/m² arasında tutulmalıdır. Bu da diyet

ve fiziksel egzersizle sağlanabilmektedir.

Fiziksel aktivite:

Haftada en az 3 kez

yarım saatlik orta derecede bir fiziksel aktivi-

te (hızlı yürüme, yüzme, bisiklete binme vs)

tavsiye edilmelidir.

Diyette değişiklik:

Meyve, sebze ve az

yağlı yiyeceklerden oluşmuş bir diyet tavsiye

edilmelidir. Yeterli Magnezyum, Potasyum,

Kalsiyumverilmeli, eksikse tamamlanmalıdır.

Tuz kısıtlaması:

Yüksek sodyum alımı,

düşük potasyum alımı ile birlikte, özellikle

kan basıncının yükselmesinde çok önem-

li bir faktördür. Bu nedenle diyete düşük

sodyum alımı (günde 2,4 gr sodyumdan

daha az ) eklenirse çok etkin bir kan basıncı

düşmesi sağlanabilmektedir (6 gram NaCl).

Alkol alımını kısıtlama:

Alkol alımı

akut ve kronik olarak kan basıncını artırmak-

tadır. Sigaranın kesilmesi: Sigara, en önemli

ateroskleroz riski faktörlerinden birisi olduğu

için özellikle kesilmelidir. Relaksasyon (gev-

şeme, rahatlama) tedavisi uygulanmalıdır.

İlaçsız tedavi ile küçük tansiyon

90mmHg’nin altına düşmezse düşürülmeli,

ilaç tedavisi maliyetli yan etki ve risk taşı-

maktadır.

İlaç tedavisinde amaç 130/85mmHg’nin

altına indirilmeli. Organ hasarını korumalı.

İdrar söktürücüler, Adrenerjik sistem inhibi-

törleri, damar genişleticileri, kalsiyum kanal

bloke edicileri vb. birçok grup ilaç tedavisin-

de kullanılabilir.

TOBB ETÜ Hastanesi

Kardiyoloji Uzmanı

Prof. Dr. Kenan

Ömürlü

görülür. Vücut ağırlığında az miktardaki ar-

tışlar bile hipertansiyon görülme sıklığı ve

kalp damar hastalıklarından ölüm oranını

arttırır.

6- Alkol alımı

Devamlı olarak günde 30 gramdan faz-

la etanol alınması hipertansiyon görülme

sıklığını arttırır.

7- Psikolojik durum

Mental gerginliğin kan basıncını yüksel-

tici etkisi vardır. Tip-A personaliteye sahip

olanlarda (agresif, sabırsız, yarışmacı) normal

şartlarda kan basıncı diğer kişilerden farklı

olmadığı halde, stres hallerinde kan basıncı

daha fazla yükselir.

8- Hareketsizlik

Düzenli egzersiz yapılması hipertansi-

yon gelişme riskini %35 azaltmaktadır.

9- Sigara

Sekonder hipertansiyon

Belirli bir hastalığa bağlı olarak ortaya çı-

kan hipertansiyondur. Bu hastalıklar başlıca:

Renal parankimal hastalıklar- Böbrek

doku hastalıkları

Akut renal hastalıklar- Ani gelişen böbrek

hastalığı

Kronik böbrek hastalıkları- Eski-yavaş

gelişen böbrek hastalığı

Renovasküler hipertansiyon- Böbrek da-

mar hastalığı

Aort koartasyonu- Aortda doğuştan lo-

kal daralma

Feokromositoma

Primer aldosteronizm

Böbrek üstü

bezi hastalıkları

Cushing sendromu

Oral kontraseptif ajanlar- Doğumkontrol

hapları

10-

Gebelik

11-

Beyaz önlük hipertansiyonu-24 saatlik

kan basıncını monitorize eden cihazlar beyaz

önlük hipertansiyonu olarak bilinen kavramı

ortaya çıkarmıştır. %15 kişide klinikte ölçülen

kan basıncı, klinik dışında ölçülenden çok

daha yüksek bulunmuştur.

12-

Çok ağrı kesici kullanımı vb.

13-

Prostat büyüklüğü

14-

Hormonal tiroid, parotiroid bez fonksi-

yon bozuklukları

15-

Uyku apnesi

16-

İlaçlar- Nonsteroid antienflamatuar

(Romatizmal İlaçlar)

17-

Siklosporin-bağışıklık sistemine baskı-

layıcı İlaçlar

18-

Zayıflama İlaçları

19-

Beyin Tümorleri

20-

Kafa travmaları

21-

Hipoglisemi

Hipertansiyona sebep olur.

Kan basıncı ölçülmesi tekniği

Hekim tarafından ölçülen kan basın-

cı, başka ortamlarda ölçülenlerden çok

yüksek olabilir. Hastanın prognozunu yani

hastalığın muhtemel seyrini, süresini ve

sonuçlarını tahminde, günlük aktiviteler

esnasında ölçülen kan basıncı değerleri he-

kimin ölçtüğü değerlerden daha kıymetlidir.

Gece saatlerinde kan basıncı gün içinden

daha düşüktür. Konjestif kalp yetersizliği,

periferik nöropati (diyabete vs bağlı), se-

konder hipertansiyon ve pre-eklamsi olan

kadınlarda bu düşüş görülmeyebilir. Kan

basıncı ölçümünde aşağıdaki noktalara dik-

kat edilmelidir:

●

Ölçümden önceki 15 dakikada sigara,

bir saat içinde çay, kahve içilmemiş olmalı

●

Ölçümden önce adrenerjik stimulanlar

alınmamışolmalı (nazal dekonjestanlar gibi)

●

Ölçüm yapılan ortam sakin olmalı,

soğuk olmamalı

●

Kişi en az 5-10 dk. dinlenmiş olmalı,

oturur durumda kol kalp hizasında iken

ölçüm yapılmalı

●

Diyabetikler, yaşlılar veya antihiper-

tansif ilaç almakta olanlarda, kan ba-

sıncındaki pozisyonel değişmeleri değer-

lendirebilmek için ayağa kalkınca ve 2

dk. ayakta durduktan sonra da ölçüm

yapılmalı

●

Civalımanometrelerinengüvenli ölçü-

mü sağladığı unutulmamalı

●

Birkaç dk. aralıklarla en az iki ölçüm

yapılmalıdır. Ölçümler arasındaki fark 5

mmHg’dan fazla ise, yakın iki değer elde

edilinceye kadar ölçümler tekrarlanma-

lıdır.

●

Tanı için 3-5 gün aralıklarla bu ölçüm

tekrarlanmalıdır.

●

Ölçümher iki koldan yapılmalıdır. An-

cak takip döneminde basınç yüksek olan

koldan ölçüm yeterlidir.

●

Özellikle genç hastalardabacaktanda

kan basıncı ölçülmelidir.

Hipertansiyon tedavisi

Hipertansiyonda hedef organların (be-

yin, kalp, böbrek ve damarlar) korunması

esastır.

●

Hastalar şunları bilmelidir; tedavi,